Χρόνιο Στρες: όταν ο οργανισμός ξεχνά πώς να ξεκουράζεται


Δεν είναι πάντα οι μεγάλες καταιγίδες που εξαντλούν τον άνθρωπο.
Μερικές φορές είναι η αδιάκοπη βροχή.
Το στρες δεν είναι από μόνο του κάτι κακό. Αντίθετα, είναι ένας από τους σημαντικότερους μηχανισμούς επιβίωσης που διαθέτουμε. Είναι η κατάσταση που βιώνουμε όταν ένα έντονο ερέθισμα διαταράσσει την ισορροπία του οργανισμού μας.
Τη στιγμή εκείνη, το σώμα ενεργοποιεί το «σύστημα του στρες». Εκκρίνει ορμόνες όπως η κορτιζόλη και η αδρεναλίνη και μας προετοιμάζει να ανταποκριθούμε. Η καρδιά χτυπά πιο γρήγορα, οι αισθήσεις οξύνονται, η προσοχή αυξάνεται.
Και αυτό είναι θετικό.
Γιατί το στρες μάς βοηθά να σταθούμε μπροστά σε μια δημόσια ομιλία, να ανταπεξέλθουμε στις εξετάσεις, να διαχειριστούμε μια πρόκληση, να προστατεύσουμε τον εαυτό μας.
Ο οργανισμός είναι φτιαγμένος να αντέχει το στρες. Εκείνο που έρχεται, κάνει τη δουλειά του και φεύγει.
Όταν το στρεσογόνο ερέθισμα απομακρυνθεί, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του ύπνου, το σώμα αρχίζει κάτι σχεδόν μαγικό: επιδιορθώνει ιστούς, αποκαθιστά ισορροπίες, επαναφέρει την εσωτερική αρμονία.
Όμως υπάρχει ένα κρίσιμο ερώτημα:
Τι συμβαίνει όταν ο συναγερμός δεν σταματά ποτέ;
Τι γίνεται όταν ξυπνάς αγχωμένος, περνάς τη μέρα πιεσμένος και κοιμάσαι με το σώμα ακόμα σε επιφυλακή;
Όταν αυτό επαναλαμβάνεται μέρες, μήνες ή χρόνια;
Τότε μιλάμε για χρόνιο στρες.
Στο χρόνιο στρες, ο οργανισμός αντιδρά ακριβώς όπως και στο οξύ στρες.
Μόνο που δεν πατά ποτέ «παύση».
Ο εγκέφαλος αρχίζει να λειτουργεί σαν να υπάρχει διαρκώς κίνδυνος. Ο άξονας υποθαλάμου–υπόφυσης–επινεφριδίων παραμένει ενεργοποιημένος και η κορτιζόλη κυκλοφορεί για μεγάλα χρονικά διαστήματα.
Και τότε το σώμα αρχίζει να πληρώνει το τίμημα.
Έρευνες δείχνουν ότι η παρατεταμένη έκθεση στις ορμόνες του στρες μπορεί να επηρεάσει περιοχές του εγκεφάλου όπως ο ιππόκαμπος που σχετίζεται με τη μνήμη ,αλλά και την αμυγδαλή και τον προμετωπιαίο φλοιό, περιοχές που επηρεάζουν το συναίσθημα, την κρίση και την αντίδρασή μας στις δυσκολίες.
Η μακροχρόνια έκθεση στην κορτιζόλη έχει συνδεθεί με:
• διαταραχές ύπνου
• προβλήματα μνήμης και συγκέντρωσης
• συναισθηματική εξάντληση
• μεταβολικές διαταραχές και παχυσαρκία
• καρδιαγγειακά προβλήματα
• αυξημένη ευαλωτότητα σε λοιμώξεις
• δυσκολίες στην ψυχική υγεία
Και το πιο ύπουλο από όλα;
Πολλοί άνθρωποι συνηθίζουν να ζουν έτσι.
Λένε: «Έτσι είναι η ζωή.»
«Έχω πολλές υποχρεώσεις.»
«Θα περάσει.»
Μόνο που το σώμα συνήθως ψιθυρίζει πολύ πριν αναγκαστεί να φωνάξει.
Το χρόνιο στρες συχνά δεν γεννιέται μόνο από ένα γεγονός.
Μπορεί να κρύβεται μέσα σε έναν δυσλειτουργικό γάμο. Σε μια εργασία που αδειάζει την ψυχή. Σε οικονομική πίεση. Στη μοναξιά. Στην αίσθηση ότι παλεύεις για πολύ καιρό χωρίς ανάσα.
Η ψυχική ανθεκτικότητα δεν είναι χαρακτηριστικό που είτε έχεις είτε όχι.
Καλλιεργείται.
Όπως ένας πυροσβέστης εκπαιδεύεται πριν βρεθεί στη φωτιά, έτσι κι εμείς μπορούμε να μάθουμε τρόπους ώστε το σώμα και ο νους να αποκτούν μεγαλύτερη αντοχή στις δύσκολες περιόδους.
Ο επαρκής ύπνος, η κίνηση, η μέτρια άσκηση, η διατροφή πλούσια σε αντιοξειδωτικά και ωμέγα-3 λιπαρά οξέα αποτελούν τη βάση.
Υπάρχουν όμως και πρακτικές που μπορούν να λειτουργήσουν σαν άγκυρα στις πιο δύσκολες στιγμές.
Όταν βρισκόμαστε σε χρόνιο στρες, η αναπνοή συχνά γίνεται γρήγορη και ρηχή.
Το σώμα πιστεύει ότι κινδυνεύει.
Εισπνοή από τη μύτη για 4 δευτερόλεπτα
κράτημα για 2
εκπνοή αργά για 6
Επανάλαβε 5 φορές.
Δεν είναι απλή αναπνοή.
Είναι μήνυμα προς το νευρικό σου σύστημα:
«Δεν κινδυνεύω αυτή τη στιγμή.»
Το μυαλό ακούει διαρκώς τον τρόπο που του μιλάμε.
Όταν λες:
«Δεν αντέχω άλλο.»
«Θα καταρρεύσω.»
«Δεν θα τα καταφέρω.»
Ο εγκέφαλος ενεργοποιεί περισσότερο στρες.
Δοκίμασε μια μικρή μετατόπιση:
Από το:
«Δεν μπορώ να το διαχειριστώ.»
Στο:
«Είναι δύσκολο, αλλά μπορώ να το αντιμετωπίσω βήμα-βήμα.»
Οι λέξεις δεν είναι απλοί ήχοι.
Είναι εσωτερικές οδηγίες.
Και μερικές φορές μια νέα φράση μπορεί να γίνει η αρχή μιας νέας εμπειρίας.
Γιατί ο στόχος δεν είναι να εξαφανίσουμε κάθε δυσκολία από τη ζωή.
Ο στόχος είναι να μάθουμε να μην ζούμε μόνιμα σε κατάσταση επιβίωσης.
Να θυμηθούμε ότι δεν γεννηθήκαμε μόνο για να αντέχουμε.
Γεννηθήκαμε και για να Ζούμε .
Vivian Magalia
Your Metamorphosis Mentor
Σύμβουλος Προσωπικής Ανάπτυξης & Ψυχικής Υγείας
Πιστοποιημένη CBT Clinical Hypnotherapist
NLP Master & Life Coach
Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων
📞 Μίλησε με ειδικό: 6953064601
📧 Email: metamorphosicenter@gmail.com